 | ||
|
||
|
 |
«Ik was altijd al tegen die kernraketten»
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Printervriendelijke
|
||
|
|
||
|
VILVOORDE Oud-premier Jean-Luc Dehaene (CD&V) schaart zich achter de eis van de vredesbeweging om alle Amerikaanse kernwapens weg te halen uit ons land. Hij heeft zich aangesloten bij de internationale actie 'Mayors for Peace' burgemeesters voor vrede die een wereldwijd verbod op nucleaire wapens beoogt. Toch wel merkwaardig voor een man die in 1985 als kabinetschef van toenmalig eerste minister Wilfried Martens de plaatsing van kernraketten in België mogelijk hielp maken. «Ik ben er altijd tégen geweest, dat wist toen ook iedereen al», verklaart de Vilvoordse burgervader die schijnbare koerswijziging.
De Amerikaanse kernwapens die nog altijd paraat staan op de luchtmachtbasis van het Limburgse Kleine Brogel zijn weer inzet van groeiend protest. Dit weekend waren er al manifestaties op tien verschillende plaatsen. Onder meer in Kleine Brogel zelf, waar een twintigtal mensen werd opgepakt. Het was zaterdag precies een jaar geleden dat het Internationaal Gerechtshof in het Nederlandse Den Haag het bestaan van kernwapens als een schending van het internationaal recht bestempeld heeft.
Op 9 augustus, wanneer de atoombombardementen op Nagasaki en Hiroshima wereldwijd worden herdacht, is een vreedzame blokkade van de basis in Kleine Brogel gepland. Daar zal Jean-Luc Dehaene niet persoonlijk naartoe trekken, zo laat hij verstaan. Maar door zich als 'burgemeester voor vrede' uit te spreken voor een kernwapenvrije wereld tegen 2020, ondersteunt hij de actie wel. «Ik heb mij daarvoor geëngageerd nadat ik de burgemeester van Hiroshima vorig jaar heb ontmoet», legt Dehaene uit.
Moeilijk moment
Het zijn de burgervaders van de twee Japanse steden waar op het eind van de Tweede
Wereldoorlog Amerikaanse atoombommen vielen, die de campagne 'burgemeesters voor vrede'
zijn gestart. Op dit ogenblik hebben al 252 Belgische burgemeesters het eisenpakket
ondertekend. Maar geen van hen is zo nauw betrokken geweest bij de plaatsing van
kernraketten in ons land als Dehaene. Toch vindt die dus niet dat er sprake is van een
bocht. «Ook toen wist iedereen al dat ik er tegen was», zegt hij. «Ik ben zelfs mee
opgestapt in de grote rakettenbetoging. Maar het was wel één van de moeilijkste
momenten van mijn carrière, ja.»
Dat laatste getuigde Wilfried Martens, de man die indertijd groen licht gaf voor de raketten, een paar jaar geleden al in een interview met het weekblad Humo. «Ik heb nooit iemand zo in verwarring gezien als Jean-Luc toen», aldus Martens. «Dat was hallucinant. Maar hij heeft onze beslissing aanvaard.»
Of hij last heeft van wroeging wil Dehaene echter niet zeggen. En op de vraag of hij het verdwijnen van kernwapens uit België niet beter op de agenda had gezet toen hij zelf de regering leidde, klinkt het even kort als vanouds: «Dat was toen een zaak van de NAVO, en daar heb ik mij nooit mee bemoeid.»
Dehaene is de opmerkelijkste van de 252 Belgische 'burgemeesters voor vrede'.
Dehaene: 'Kernwapens moeten weg uit België'
De Morgen: 8-07-2006
Ex-premier en huidige burgemeester van Vilvoorde Jean-Luc Dehaene roept, samen met een almaar aangroeiende groep burgemeesters en nationale politici, alle burgers op om op 9 augustus deel te nemen aan een geweldloze blokkade van de kernwapenbasis van Kleine Brogel. 'Ik heb veel contact met de groep rond de burgemeesters van Hiroshima en Nagasaki', verklaart Dehaene zijn opmerkelijke stellingname.
Vandaag is het precies tien jaar geleden dat het Internationaal Gerechtshof van Den Haag oordeelde dat kernwapens niet in overeenstemming te brengen zijn met de bestaande rechtsregels. De ondertekenaars roepen de regering op die historische uitspraak ter harte te nemen. Dat Jean-Luc Dehaene, als ex-premier, die oproep onderschrijft, is opmerkelijk. "Vorig jaar ben ik in de aanloop naar een VN-vergadering in New York over het atoomgebeuren in de wereld in contact gekomen met de burgemeester van Hiroshima. Daar ben ik overtuigd geraakt van het nut van de actie. Ik heb mij dus vorig jaar al ingeschreven in de actie." Als voormalig premier ondernam Dehaene eerder geen actie tegen de Amerikaanse kernwapens die nog altijd in Kleine Brogel liggen opgeslagen. "De context verschilt nu volledig. Als burgemeester kan ik dingen doen die ik als premier niet kon doen. Dit kadert bovendien uitdrukkelijk in een internationaal kader. Het zijn de burgemeesters die op de internationale discussie willen wegen." Voor lokaal burgemeester Theo Kelchtermans is het feit dat zijn partijgenoot de actie ondersteunt en de burgers oproept om geweldloze actie te voeren in Kleine Brogel slecht nieuws. Kelchter-mans aarzelde in het verleden niet om de grote middelen in te schakelen om de geweldloze acties te fnuiken. Enkele jaren terug nog zette Kelchter-mans bijna 2.000 soldaten, 400 agenten, helikopters, radars, honden en paarden in om de actievoerders te beletten een toegang te forceren tot het militair terrein. "Ik zie geen probleem", zegt Dehaene. "Theo Kelchtermans staat als burgemeester in voor de veiligheid. Dat is zijn taak."