Energie en klimaat


Klimaatverandering

 Wat is klimaatverandering?
 Is klimaatverandering nu echt zo'n groot probleem?
 Klimaat ontregeld
 Maar hoe komt dat nu eigenlijk allemaal?
 Gevolgen
 Wat kan je bijvoorbeeld doen?

Wat is klimaatverandering?

Dat klimaatverandering een probleem is, begint stilletjesaan duidelijk te worden. Volgens de nieuwste Eurobarometer begint maar liefst bijna de helft van de Belgen zich zorgen te maken over ons milieu. Deze aandacht kunnen we alleen maar toejuichen, maar ook de andere helft van onze landgenoten bewust maken en informeren, blijft onontbeerlijk. En dan spreken we nog maar enkel over ons klein belgenlandje, dat maar een stipje is op onze grote planeet.

Is klimaatverandering nu echt zo'n groot probleem?

Op die vraag kunnen we resoluut ja antwoorden! Sterker nog, het is zelfs een van de grootste bedreigingen voor de wereld.

Klimaat ontregeld

Onze aarde is aan het opwarmen en het klimaat staat op zijn kop. Iedereen kan zichzelf ongetwijfeld nog voor de geest halen dat men tijdens de maand juli, badend in het zweet een plekje schaduw opzocht en niet wist waar gekropen van de hitte. Welnu, juli 2006 gaat de boeken in als de warmste maand ooit sinds de metingen in 1833 in Ukkel begonnen. Na juli kwam augustus, en hier ging het spreekwoord op: na zonneschijn komt regen. En dan nog wel met bakken uit de lucht! Het was alsof het nooit zou stoppen. Een nieuw record werd gebroken: met amper 100 uren zonneschijn werd augustus de somberste maand ooit! En je raadt het nooit, deze herfst is de warmste herfst ooit geworden. Records worden in België gebroken, maar we moeten het ruimer zien dan dat.

Zoals eerder aangehaald is België slechts een stipje op de wereldkaart. Hoe zit het dan met de rest van de wereld? Overstromingen, droogte, hittegolven, extreme wervelstormen en tyfoons, … ongetwijfeld iedereen heeft al opgemerkt dat dit heel regelmatig deel uitmaakt van het nieuws. Een aantal voorbeeldjes: Australië heeft te kampen met een immense droogte en misschien wel de ergste in 1000 jaar, de orkaan Katrina heeft in New Orleans enorme verwoestingen aangericht, en de orkaan Mitch vooral in Honduras en Nicaragua, het Amazonegebied kan in woestijn veranderen door aanhoudende droogte, extreme droogte in Zuid-Soedan, Zuid-Ethiopië en Noordoost-Uganda laten miljoenen mensen lijden, … en dat is dan nog maar een greep uit wat er aan het gebeuren is op onze aardbol.

Zoals eerder aangehaald is België slechts een stipje op de wereldkaart. Hoe zit het dan met de rest van de wereld? Overstromingen, droogte, hittegolven, extreme wervelstormen en tyfoons, … ongetwijfeld iedereen heeft al opgemerkt dat dit heel regelmatig deel uitmaakt van het nieuws. Een aantal voorbeeldjes: Australië heeft te kampen met een immense droogte en misschien wel de ergste in 1000 jaar, de orkaan Katrina heeft in New Orleans enorme verwoestingen aangericht, en de orkaan Mitch vooral in Honduras en Nicaragua, het Amazonegebied kan in woestijn veranderen door aanhoudende droogte, extreme droogte in Zuid-Soedan, Zuid-Ethiopië en Noordoost-Uganda laten miljoenen mensen lijden, … en dat is dan nog maar een greep uit wat er aan het gebeuren is op onze aardbol.

Maar hoe komt dat nu eigenlijk allemaal?

De grootste oorzaak van de klimaatsverandering is de uitstoot van CO2 door het verbranden van fossiele brandstoffen zoals kolen, olie en aardgas. CO2 is een broeikasgas dat onze atmosfeer vervuilt en daardoor de aarde doet opwarmen. En hoe komt het nu dat de aarde opwarmt door die uitstoot?

De illustratie hieronder maakt het duidelijk.

Bron: http://anw.hml.nl
1: zonnestraling komt de atmosfeer binnen
2: zonne-energie wordt door het aardoppervlak omgezet in warmte...
3: ... waarna de hitte gedeeltelijk wordt teruggekaatst in de atmosfeer
4: Een deel van de teruggekaatste hitte wordt tegengehouden door broeikasgassen
Ook: Versnelde opwarming door vrijgekomen methaangasvoorraden onder permafrostlaag in Siberië

Gevolgen

De impact van dit broeikaseffect en de daarmee gepaarde klimaatwijziging is ongelooflijk. Er is een verhoging van de temperatuur over land en zee, en omwille van een grotere verdamping, stijgt de hoeveelheid neerslag. Gevolgen daarvan zijn zoals eerder aangehaald overstromingen en extreme droogtes. De ijskappen zijn aan een ijlend tempo aan het smelten. Het pakijs op de Noordpool is bijvoorbeeld tussen 2004 en 2005 met 14% geslonken, wat 18 keer zo snel is als tevoren. Het zeeniveau is aan het stijgen, met als gevolg dat gigantische gebieden onder water zullen komen te staan. En voor ons zal het geen 'ver-van-mijn-bed-show' zijn, het woongebied van onze noorderburen ligt voor 2/3 onder de zeespiegel. Vissen zij misschien graag vanuit hun slaapkamerraam?

Maar niet enkel België zal onder water komen te staan. Immense gebieden in ontwikkelingslanden zullen onder water komen te staan, en er zullen immense migratiegolven op gang komen, met alle gevolgen van dien.
Kortom, het is reeds later dan vijf voor twaalf en het is duidelijk dat er dringend wat moet gebeuren, en iedereen kan zijn steentje bijdragen.

Wat kan je bijvoorbeeld doen?

Probeer zo zuinig mogelijk met energie om te springen: 's avonds gordijnen dicht doen, niks voor radiotoren zetten, ramen dicht doen als je verwarming aan hebt, een uur voor je naar bed gaat de verwarming lager zetten, zuinig zijn met warm water, kieren dicht maken, goed isoleren, spaardouchekop installeren, doe onnodig brandende lampen uit, apparaten niet op stand-by zetten, met de hand afwassen, vaatwasmachine pas aansteken als ze vol is, was op wasrek drogen in plaats van in de droogkast, gloeilampen vervangen door spaarlampen, kraan niet onnodig laten lopen, koop zoveel mogelijk voedsel van het seizoen en van eigen regio, meer de fiets nemen in plaats van de auto, zuinig rijden (niet zwaar optrekken, niet zwaar afremmen), zuinige auto kiezen, carpoolen, verpakkingen vermijden, afval scheiden, boodschappentas meenemen, …


Friends of the Earth Vlaanderen & Brussel (voorheen Voor Moeder Aarde) is lid van Friends of the Earth International